اين اشتباهات از قبل آلات و مشاعر ظاهرى پديد گرديده كه در ناموس خلقت از روى حكمت و نظام اين طور مقرر گرديده و ترتيب داده شده كه بشر بتواند از موجودات استفاده نموده تأمين معاش نمايد و اگر اشياء را همان طورى كه هستند حس مىنمود هرگز براى وى ممكن نبود از آنها بتواند استفاده نمايد بلكه اعمال او مثل نقش در آب مينمود زيرا كه در واقع اشياء هميشه در حركت و در تغييرند و نفس بشر آن را ثابت و ساكن مىبيند و همان صور حاصل شده در ذهن را آن طورى كه از خارج منعكس در ذهن گرديده مشاهده مينمايد و خطايى در ادراك آن نيست بلكه خطا از قبل آلات حسى است كه اشياء را بر خلاف آنچه هست منعكس ميگرداند ، مثل اينكه اگر عينك سرخى در چشم بگذاريم همه چيز را سرخ مىبينيد و همان صورت سرخى در ذهن پديد مىگردد و ذهن همان طورى كه در آن پديد گشته مشاهده مينمايد و خطايى در آن نيست . پس از اين بيانات به خوبى معلوم مىشود كه عقيده ماديين كه روح و روان آدمى را عبارت از مجموعه تصويرات خارجى ميدانند و وحدت و بساطت آن را انكار مينمايند و چنين گمان مىكنند چون بمرگ آن مجموعه تصويرات خارجى تخلل مىپذيرد انسان معدوم مىگردد آنها در اشتباهند بلكه چنان در گرداب طبيعت فرو رفته‌اند كه حتى حس شناسايى خود نيز از كف آنها رفته و نه وجودى بر خود قائلند و نه وحدتى در كتاب شاهكار خلقت مينويسد ، ماديون مىگويند روح نيست ! از آنها سؤال كنيد بچه دليل ؟ جواب خواهند داد : بدليل اينكه روح را نمىبينيم وجودش را درك نمىكنيم و حس نمىنمائيم : از اين بزرگواران سؤال كنيد ، آيا وجود ، الكترن را ، كه در اتم مىباشد قبول داريد خواهند گفت البته كه قبول داريم . بپرسيد آيا الكترن را ديده‌ايد و وجودش را حس و درك نموده‌ايد در جواب خواهند گفت ، الكترن ، قابل رؤيت نيست وجودش را نميتوان درك نمود و حس كرد